این همه دعوا به سر مناطق آزاد به چه علت است؟
عبدالرسول خلیلی. کارشناس ارشد مناطق آزاد
 
تاریخ انتشار : پنجشنبه ۴ شهريور ۱۳۹۵ ساعت ۱۴:۱۱
Share/Save/Bookmark
 
 
 
پایتخت، سازندگی و پرتوانی در حمایت از اقتصاد بخش خصوصی و راغب‌بودن به جذب سرمایه‌گذاری، تولید و صادرات و استفاده از انتقال فناوری پیشرفته برای رشد اقتصاد ملی، از تأکیدهای راهبردی برای جهش اقتصاد ایران از وضعیت فعلی به جایگاه مناسب از طریق مناطق آزاد است، به‌ویژه که ترکان و نعمت‌زاده و همه دست‌اندرکاران اقتصادی کشور از این منظر استحقاق آن را دارند تا در کنار هم باشند. در هفته دولت، هجمه‌های زیادی به مناطق آزاد و پیشانی آن یعنی مهندس ترکان شده است که به نظر می‌رسد ریشه در ایجاد مناطق آزاد مرزی جدید داشته باشد. صداوسیما در آغاز هفته دولت، در برنامه اخبار شبکه سراسری خود با استفاده از یکی از مدیران مناطق آزاد در دولت دهم، به نقد عملکرد مناطق آزاد و به‌ویژه ایجاد مناطق آزاد مرزی پرداخت که کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی موافقت خود را با ایجاد آنها اعلام كرده است. رئیس سازمان بازرسی کل کشور در اظهار نظری درباره نحوه ثبت شرکت‌ها در مناطق آزاد از کم‌اطلاعی آقای ترکان تعجب کرد! و تعجب‌برانگیز‌تر، اظهار نظر رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی بود که اطلاعات ارائه‌شده از سوی دبیر شورای عالی مناطق آزاد و ویژه را در رسانه ملی نادرست و آن را بی‌احترامی به مجلس و نمایندگان ملت دانست. واقعیت آن است که این هجمه‌ها هیچ‌گاه به این اندازه نبوده و باید گفت از حد خود گذشته و باعث اظهار نظرهای دبیر شورای‌ عالی در دفاع از مناطق آزاد شده است. ضمن آنکه مصوبه اخیر شورای پول و اعتبار درباره افزایش سرمایه بانک‌های خارجی در مناطق آزاد از ٢٥‌ میلیون یورو به ١٥٠‌ میلیون یورو، مزید بر همه اینها باعث شده توان مناطق آزاد برای فعالیت و جذب سرمایه‌گذاری و اجرای مسئولیت بزرگ بند ١١ سیاست‌های اقتصاد مقاومتی و ابلاغیه ستاد فرماندهی دولت مبنی بر ٣٠ درصد افزایش در صادرات قطعی کالای تولیدی، صادرات مجدد و ایجاد مراکز ارتقا و انتقال فناوری پیشرفته در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی رو به ضعف گذارد و هزینه‌های بی‌شماری برای فعالیت مناطق آزاد به بار آورد. هرچند باید پذیرفت مناطق آزاد یک سازوکار جدید نیست؛ اما این مناطق در‌حال‌حاضر تنها راه موجود کشور برای رها‌شدن از اقتصادی است که سر در حریم خود دارد، وگرنه با عضویت در سازمان تجارت جهانی، روح مناطق آزاد در خلل و فرج اقتصاد این کشور جاری و ساری می‌شود، این شرایط را ترکان و نعمت‌زاده و همه دست‌اندرکاران اقتصادی کشور به‌درستی می‌دانند. اگر در ایران مناطق آزاد و ویژه اقتصادی هنوز مسئله‌ای قابل طرح است و نسخه‌ای برای عرضه دارد، به‌دلیل آن است که برای حضور رقابتی محصولات ایرانی در کشورهای جهان، کاری دیگر نمی‌توان کرد! زيرا اقتصاد دولتی و مدیران دولتی‌نگر! که ریشه گرفتاری‌های چند سال اخیر بعد از تصویب قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ٤٤ قانون اساسی در کشور بوده‌اند، به‌طوری‌که وقتی در مصادر بخش خصوصی هم کار می‌کنند، باز کارایی لازم را در تئوری اقتصاد بخش عمومی ندارند. مدیر دولتی خیلی هنر کند از بازار داخلی شناخت پیدا کند؛ و این بازار منهای برخی نمایندگی‌های خارجی برای فروش محصولات خارجی خود در ایران، توان و انگیزه‌ای برای سرمایه‌گذاری در فعالیت‌های اقتصادی ایران یا در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی ندارد! این نمایندگی‌ها نیز بورژوازی کمپرادور‌اند که بیشتر برای فروش کالای خود در ایران و دفتر نمایندگی فعالیت می‌کنند و کمتر انگیزه‌ای برای سرمایه‌گذاری در ایران دارند و به‌گونه‌ای به نظر می‌رسد قاچاق کالا در دامان ارتباط‌های ناسالمی شکل می‌گیرد که بیشتر به‌دنبال واردات و فروش کالاهای خارجی است. ازاین‌رو، اگر آمار تولید و صادرات در مناطق آزاد و ویژه در حد انتظار نیست، به این دلیل است که آمار سرمایه‌گذاری محقق‌شده در کشور و مناطق آزاد و ویژه اندک است. مناطق آزاد کشور از مساحت پنج‌هزارو ٣٨٨ کیلومترمربعی تمام آنها که فقط سه درصد کل مساحت کشور را به خود اختصاص داده است، فقط ٩١ کیلومترمربع از جزیره کیش زیرساخت‌های لازم را برای جذب سرمایه‌گذاری خارجی دارد و شش منطقه آزاد دیگر به دلایل مختلف زیرساخت‌های اولیه یا پیشرفته‌ را ندارند! سرمایه‌گذار با این اوصاف در مناطق آزاد باید به‌دنبال چه چیز باشد؟ باید پذیرفت مسئله قاچاق در مناطق آزاد منتفی است و نباید برخی مسئولان با فرافکنی مسئولیت، آن را متوجه مناطق آزاد بدانند، زیرا متولی خروج کالا از مناطق آزاد، گمرک و نیروی انتظامی است، هرچند صداوسیما در برنامه اخبار سراسری شبکه یک با استفاده از نظریات برخی مدیرعاملان مناطق آزاد در دوره احمدی‌نژاد براي به‌وجودآوردن بدبینی به ایجاد مناطق آزاد جدید در مناطق مرزی کشور تلاش مي‌كند و برخی مسئولان و منتقدان بدون توجه به وضعیت فعلی به آن دامن می‌زنند؛ حال آنکه این مدیران در زمان تصدی در دولت دهم از طرفداران مناطق آزاد بودند و ایجاد منطقه آزاد را جبران مافات می‌دانستند.
کلمات کليدی: مناطق آزاد ، اقتصاد ایران ، دولت جمهوری اسلامی ، روحانی ، زنگنه ، ترکان ، وزیر صنعت
>ساير عناوين سرويس جامعه را در اين صفحه مشاهده کنيد<
کد مطلب: 90789